Δευτέρα, 12 Ιανουαρίου 2015

H Παιδεία στα χρόνια του ΣΥΡΙΖΑ

Το... μαχαίρι στο κόκαλο θα επιχειρήσει να βάλει ο ΣΥΡΙΖΑ, μετά την εκλογή του, στον ευαίσθητο και ταλαιπωρημένο τομέα της Παιδείας, ο οποίος τα τελευταία μνημονιακά χρόνια έχει δεχτεί πολλαπλά «χαστούκια». Είναι προφανές, αν ρίξει κανείς μία ματιά στις δαπάνες, πως το πλήγμα είναι τεράστιο: 2,51 % επί του ΑΕΠ, που αντιστοιχεί στο 50% των δαπανών του 2009.

Το «Ποντίκι»... τρύπωσε στα τελικά και ανανεωμένα σχέδια που καταστρώνουν στην Κουμουνδούρου για τις άμεσες, όπως λένε, αλλαγές που θα κάνουν στην... Παιδεία, «με σεβασμό στη δημόσια και δωρεάν Παιδεία για όλους χωρίς διαχωρισμούς». Και φυσικά διατήρηση του άρθρου 16 του Συντάγματος, το οποίο τόσο πολύ ήθελε να αναθεωρήσει ο Σαμαράς – και νωρίτερα ο Παπανδρέου. Η ετήσια δαπάνη που ευελπιστούν τα στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ να καθορίσουν για να εξυπηρετήσουν τις εκάστοτε εκπαιδευτικές ανάγκες ανέρχεται περίπου στα 270 εκατομμύρια ευρώ, με την ελπίδα αυτός ο αριθμός να αυξάνεται διαρκώς.
Πρωτοβάθμια, Δευτεροβάθμια και Ιδιωτική Εκπαίδευση
Μία από τις βασικότερες δεσμεύσεις είναι η κατάργηση της διαθεσιμότητας και η επαναπρόσληψη όλων των υπαλλήλων οι οποίοι απολύθηκαν. Ανάμεσα σε αυτούς είναι οι διοικητικοί υπάλληλοι των ΑΕΙ, που έκαναν μία από τις μεγαλύτερες απεργίες των τελευταίων ετών την περσινή χρονιά, όπως επίσης και οι εκπαιδευτικοί, με τις ειδικότητες που καταργήθηκαν στα ΕΠΑΛ και τα ΕΠΑΣ, αλλά και οι σχολικοί φύλακες.
«Για τη δική μας αντίληψη κανείς εκπαιδευτικός, κανείς διοικητικός, κανείς σχολικός φύλακας δεν περισσεύει. Ειδικότερα για τους διοικητικούς ακόμη και οι νυν πρυτάνεις αναγνωρίζουν ότι τα πανεπιστημιακά ιδρύματα δεν γίνεται να λειτουργήσουν με το εναπομείναν προσωπικό. Το επιβεβαιώνει και η έκθεση της ΑΔΙΠ» δήλωσε χαρακτηριστικά στο «Π» η υπεύθυνη του τμήματος Παιδείας του ΣΥΡΙΖΑ Έφη Καλαμαρά.
Ανάμεσα στα πολλά μέτρα της κυβέρνησης της Αριστεράς στον τομέα της Παιδείας, και ειδικότερα στην Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, είναι ο άμεσος διορισμός 12.000 εκπαιδευτικών, με την Έφη Καλαμαρά να μας λέει πως «έχουμε μελετήσει τα στοιχεία (κενά - διορισμοί - αναπληρωτές) των τελευταίων χρόνων και δεσμευόμαστε ότι θα καταργήσουμε την “εργασιακή εφεδρεία” και τις ευέλικτες μορφές εργασίας στην εκπαίδευση».
Και συνεχίζει λέγοντας ότι «θα εξασφαλίσουμε τη λειτουργία όλων των τύπων των Σχολείων Γενικής, Τεχνικής - Επαγγελματικής Εκπαίδευσης. Αυτό σημαίνει μόνιμους διορισμούς και προσλήψεις αναπληρωτών. Βεβαίως αναφερόμαστε και στα σχολεία ειδικής αγωγής, γι’ αυτό λέμε “όλων των τύπων των σχολείων”».
Ριζικές αλλαγές θα πραγματοποιηθούν και στον τρόπο εισαγωγής των μαθητών στα Ανώτατα και Τεχνολογικά Ιδρύματα της χώρας, καθώς ο ΣΥΡΙΖΑ θα καταργήσει τις πανελλαδικές εξετάσεις και την Τράπεζα Θεμάτων, δημιουργώντας το Ενιαίο Λύκειο Θεωρίας και Πράξης. Το τελευταίο μέτρο, που θεσπίστηκε επί υπουργίας Αρβανιτόπουλου και δεν άλλαξε επί θητείας Λοβέρδου, προκάλεσε φέτος μεγάλο «κύμα» καταλήψεων και κινητοποιήσεων των μαθητών.
Ποιο είναι όμως το σκεπτικό γι’ αυτές τις καταργήσεις; Η υπεύθυνη του τμήματος Παιδείας μας απαντά:
«Οι μαθητές της Α’ και Β’ Λυκείου προάγονται με ενδοσχολικές εξετάσεις συνυπολογίζοντας τους προφορικούς βαθμούς των τετραμήνων. Τα θέματα των ενδοσχολικών εξετάσεων τα θέτει ο/η διδάσκων/σκουσα. Η απόκτηση του απολυτήριου του Λυκείου γίνεται μέσω ενδοσχολικών εξετάσεων στα γραπτώς εξεταζόμενα μαθήματα που διδάχτηκαν οι μαθητές/τριες στη Γ’ Λυκείου. Η απόκτηση του απολυτηρίου όλων των τύπων του Λυκείου αποσυνδέεται από την εισαγωγή στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση.
Όσον αφορά την εισαγωγή στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση των αποφοίτων όλων των τύπων Λυκείων, οι εξετάσεις διεξάγονται, μετά την απόλυση του μαθητή από το Λύκειο, σε πανελλαδικό επίπεδο».
Η κατάργηση των πανελλαδικών εξετάσεων φυσικά δεν θα ισχύσει τον Ιούνιο του 2015, με τις εξετάσεις να πραγματοποιούνται βάσει του ισχύοντος νόμου. Η πρόσβαση στην Ανώτατη Εκπαίδευση θα είναι ελεύθερη, ενώ θα συγκροτηθεί και το δωρεάν σύστημα Μεταλυκειακής Τεχνικής Επαγγελματικής Εκπαίδευσης, όπως επίσης και ο Ενιαίος Δημόσιος Χώρος Ανώτατης Εκπαίδευσης και Έρευνας.
Ακόμη αναμένεται να θεσμοθετηθεί πάλι το όριο των 25 μαθητών ανά τάξη στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση και των 20 μαθητών μεσοπρόθεσμα στην Πρωτοβάθμια, να επιδοτηθούν οι νεοδιόριστοι καθηγητές σε απομακρυσμένες περιοχές και να επανιδρυθούν όσα σχολεία καταργήθηκαν ή συγχωνεύτηκαν, ενώ θα δρομολογηθεί η κατάργηση των προτύπων σχολείων. Αναφορικά με τη μαθητεία, που δημιουργούσε στους μαθητές καθεστώς απλήρωτης και ανασφάλιστης εργασίας και έχει καταγγελθεί αρκετές φορές από την Ομοσπονδία Λειτουργών Μέσης Εκπαίδευσης, ο ΣΥΡΙΖΑ θα προχωρήσει στην κατάργησή της.
Όσον αφορά το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής, το τμήμα Παιδείας του ΣΥΡΙΖΑ περιλαμβάνει στις προτάσεις του τη θεσμοθέτηση συμμετοχής εκπαιδευτικών φορέων στα Διοικητικά Συμβούλια των οργάνων χάραξης της εκπαιδευτικής πολιτικής, ενώ θα καταργηθεί και η αξιολόγηση των εκπαιδευτικών που, όπως έχουν καταγγείλει οι ομοσπονδίες εκπαιδευτικών, οδηγεί σε... απολύσεις.
«Ο νόμος περί αξιολόγησης που ψήφισε και επέβαλε η μνημονιακή κυβέρνηση όχι μόνο δεν προάγει τη βελτίωση της δημόσιας εκπαίδευσης και του έργου των λειτουργών της, αλλά αντίθετα είναι απόλυτα εναρμονισμένος με τη συνολικότερη κυβερνητική πολιτική διάλυσης της δημόσιας Παιδείας.
Αποσκοπούσε στη μείωση του αριθμού των δημοσίων υπαλλήλων, των εκπαιδευτικών συμπεριλαμβανόμενων, σε διαθεσιμότητες και απολύσεις. Η συμμόρφωση, η εκπειθάρχηση και η κατάλυση κάθε δημοκρατικού και συνεργατικού εκπαιδευτικού πλαισίου είναι κατά τη γνώμη μας κεντρικές στοχεύσεις της εν λόγω αξιολογητικής λογικής» είπε χαρακτηριστικά στο «Π» η Έφη Καλαμαρά.
Σημαντικό κομμάτι για τα στελέχη της Κουμουνδούρου, που έχουν πέσει με τα... μούτρα το τελευταίο διάστημα στο φλέγον κομμάτι της Παιδείας, αποτελεί ο τομέας των Θρησκευμάτων. Στο μάθημα των Θρησκευτικών θα γίνουν σημαντικές αλλαγές, που πιθανολογείται πως θα προκαλέσουν αντιδράσεις, καθώς θα μειωθούν οι ώρες διδασκαλίας, ενώ πρόκειται να αναμορφωθεί και να αλλάξει το περιεχόμενο του μαθήματος, προκειμένου να απαλλαγεί το μάθημα από τον ομολογιακό και κατηχητικό του χαρακτήρα.
Ο διοικητικός τομέας
Στον διοικητικό τομέα της εκπαίδευσης ο ΣΥΡΙΖΑ προτείνει την άμεση τροποποίηση της αρμοδιοτήτων των διευθυντών, οι οποίοι θα παραμείνουν μέχρι τη λήξη της θητείας τους, δηλαδή τον Ιούνιο του 2015. Όσο για τους σχολικούς συμβούλους, θα τροποποιηθεί άμεσα ο ρόλος τους, ο οποίος θα μετατραπεί σε παιδαγωγικό και συμβουλευτικό, ενώ για τους διευθυντές εκπαίδευσης θα περιοριστούν διά νόμου οι αρμοδιότητές τους.
Ιδιαίτερα ενισχυμένος στην κυβέρνηση της Αριστεράς θα είναι ο ρόλος των Συλλόγων Διδασκόντων, με τον ΣΥΡΙΖΑ να επιδιώκει την αναβαθμισμένη λειτουργία τους για την ενίσχυση των συλλογικών και δημοκρατικών δομών προγραμματισμού και ελέγχου.
Σχετικά με την ιδιωτική εκπαίδευση, καίρια δέσμευση του ΣΥΡΙΖΑ είναι η επαναφορά όλων των νόμων που καταργήθηκαν με τις μνημονιακές κυβερνήσεις, όπως επίσης και η προάσπιση των εργασιακών δικαιωμάτων που έχουν πληγεί από τους σχολάρχες με τις ευνοϊκές ρυθμίσεις Αρβανιτόπουλου - Λοβέρδου.
Στη Θράκη η εκπαίδευση των παιδιών της μουσουλμανικής μειονότητας παραμένει υποβαθμισμένη, αναχρονιστική, βαθιά ταξική και χρειάζεται αναβάθμιση, όπως τονίζεται στο πρόγραμμα του κόμματος, το οποίο αποσκοπεί στην άρση των εκπαιδευτικών ανισοτήτων και του αποκλεισμού, στη βελτίωση της παρεχόμενης μόρφωσης, στην κατοχύρωση του εκπαιδευτικού αγαθού για όλα τα παιδιά της μειονότητας ανεξάρτητα από φύλο, τάξη, τόπο διαμονής και τρόπο ζωής.
Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, ΑΕΙ - ΤΕΙ
Τα πανεπιστήμια της χώρας έχουν δεχτεί τεράστια χτυπήματα κάτω από τη ζώνη τα τελευταία χρόνια, με τους πρυτάνεις να καταγγέλλουν τεράστια υποχρηματοδότηση και υποστελέχωση, τονίζοντας πως από το 2015 θα είναι δύσκολη έως και αδύνατη η εύρυθμη και ομαλή λειτουργία τους. Ταυτόχρονα τα ΤΕΙ «αιμορραγούν» και έχουν άμεση ανάγκη από προσωπικό και χρηματοδότηση.
Σύμφωνα με το πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ, ανάμεσα στα άμεσα μέτρα είναι η κατάργηση του νόμου Διαμαντοπούλου, των Συμβουλίων Διοίκησης και η θέσπιση ενός μεταβατικού πλαισίου λειτουργίας, αλλά και η επαναφορά του ασύλου με νέο νόμο - πλαίσιο που θα προωθηθεί, ενώ η σύνταξή του θα είναι αποτέλεσμα ενός «ουσιαστικού διαλόγου με όλους τους εκπαιδευτικούς και ερευνητικούς φορείς».
Μία αλλαγή, η οποία πιθανόν θα προκαλέσει αντιδράσεις, είναι η άμεση προκήρυξη νέων πρυτανικών εκλογών – παρά το γεγονός ότι οι πρυτάνεις εξελέγησαν το καλοκαίρι –, η οποία θα γίνει με τη συμμετοχή των φοιτητών, κάτι που συνιστά χρόνιο αίτημα του φοιτητικού κινήματος, προκειμένου να έχουν καθοριστικό ρόλο στην εκλογή του ανθρώπου που θα διοικεί το εκάστοτε ίδρυμα.
«Στο μεταβατικό πλαίσιο λειτουργίας θα επαναφέρουμε τη φοιτητική συμμετοχή. Θα προκηρυχθούν νέες δημοκρατικές πρυτανικές εκλογές στα πλαίσιο του νέου μεταβατικού νόμου» σχολιάζει η Έφη Καλαμαρά. Ακόμη ένα μέτρο είναι η συμμετοχή των φοιτητών στις πανεπιστημιακές Συγκλήτους, με την υπεύθυνη του τμήματος Παιδείας του ΣΥΡΙΖΑ να σημειώνει πως «ο τρόπος και τα ποσοστά είναι θέματα που θα τα συζητήσουμε με τα αρμόδια συλλογικά όργανα. Το πρόγραμμά μας θα είναι προϊόν διαβούλευσης».
Ένα εξίσου σημαντικό ζήτημα για τα ΑΕΙ και ΤΕΙ είναι ο καθορισμός των εισακτέων, ο οποίος, στην περίπτωση που τελικά αναλάβει τη διακυβέρνηση της χώρας ο ΣΥΡΙΖΑ, δεν θα αλλάξει τουλάχιστον τον πρώτο χρόνο, καθώς «εμείς επιδιώκουμε την πλήρη αναμόρφωση του εκπαιδευτικού συστήματος με βάση τη σύγχρονη επιστημονική γνώση και τις αξίες της Αριστεράς και όχι επιμέρους αλλαγές, και μάλιστα μόνο αλλαγές που θα αφορούν τον τρόπο εισαγωγής στην Τριτοβάθμια.
Ξεκινάμε από τώρα τον διάλογο για μια ριζική εκπαιδευτική μεταρρύθμιση με έναν ξεκάθαρο στόχο: να διασφαλίσουμε το καθολικό δικαίωμα στη μόρφωση σε ένα ποιοτικά αναβαθμισμένο, δημόσιο και δωρεάν εκπαιδευτικό σύστημα, χωρίς να ξαφνιάζουμε κανέναν, ούτε τους διδάσκοντες ούτε τους μαθητές και τις μαθήτριες».
Παράλληλα αναμένεται να ενισχυθεί ο έλεγχος των Ειδικών Λογαριασμών Κονδυλίων και Έρευνας των εκάστοτε πανεπιστημιακών ιδρυμάτων, ενώ θα ενισχυθούν με 90 εκατομμύρια ευρώ τα πανεπιστημιακά και τεχνολογικά ιδρύματα, καθώς συνιστά δέσμευση του ΣΥΡΙΖΑ η δρομολόγηση της επίλυσης όλων των προβλημάτων των πανεπιστημίων και των ΤΕΙ. Ενίσχυση προβλέπεται και για τα ΤΕΙ, τα οποία αντιμετωπίζουν εξίσου σοβαρά προβλήματα.
Η διάκριση ανάμεσα σε ΑΕΙ και ΤΕΙ θα επανεξεταστεί, όπως προβλέπεται στο τελικό πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ για την Παιδεία, εκ βάθρων, ώστε, έπειτα από εξαντλητικό διάλογο με την ακαδημαϊκή κοινότητα και όλους τους ενδιαφερόμενους φορείς, και αφού έχουν αναβαθμιστεί τα ΤΕΙ, «να προχωρήσουμε στην πλήρη συγκρότηση του Ενιαίου Δημόσιου Χώρου Ανώτατης Εκπαίδευσης». Σημαντικό κομμάτι συνιστά η σίτιση και η στέγαση των φοιτητών, η οποία αναμένεται να ενισχυθεί.
«Αύξηση των κονδυλίων μέχρι να φτάσουμε στον ευρωπαϊκό μέσο όρο»

«Ο ΣΥΡΙΖΑ δεσμεύεται στο πλαίσιο της νέας χρηματοδότησης της Παιδείας που θα εγγυηθεί η κυβέρνηση της Αριστεράς σε σταδιακή αύξηση των κονδυλίων για την Παιδεία από την πρώτη σχολική χρονιά» προσθέτει η Έφη Καλαμαρά.

Σε ερώτημα του «Π» σχετικά με τον όρο «σταδιακή αύξηση» και αναφορικά με το πού θα βρεθούν τα χρήματα που απαιτούνται για την ενίσχυση της «τραυματισμένης» Παιδείας τα τελευταία χρόνια, η υπεύθυνη του τμήματος Παιδείας του ΣΥΡΙΖΑ μας απάντησε πως «για τη δική μας αντίληψη ο ρόλος της εκπαίδευσης είναι πολύ σημαντικός, διότι η εκπαίδευση διαδραματίζει πολύ βασικό ρόλο στην αναπαραγωγή μοντέλων, στάσεων και αξιών.

Για την Αριστερά η ευρεία συμμετοχή στο μορφωτικό αγαθό της Παιδείας αποτελεί στοιχείο χειραφέτησης των λαϊκών μαζών και εμβάθυνσης της δημοκρατίας. Γι’ αυτό δεν το διαπραγματευόμαστε. Θα βρούμε τα χρήματα εφαρμόζοντας μια άλλη οικονομική και φορολογική πολιτική, αναπροσαρμόζοντας κονδύλια. Δεν κάνουμε παροχολογία, λέμε τα αυτονόητα. Από τον πρώτο χρόνο θα υπάρξει αύξηση των κονδυλίων για την Παιδεία και θα συνεχιστεί σταδιακά μέχρι να φτάσουμε τον ευρωπαϊκό μέσο όρο».
 

Δεν υπάρχουν σχόλια: